भारताचा रुपया देशाच्या इतिहासात प्रथमच डॉलरच्या तुलनेत विक्रमी नीचांकी पातळीवर...

Foto
नवी दिल्ली  : भारतीय रुपयाने देशाच्या आजवरच्या इतिहासात अमेरिकन डॉलरच्या तुलनेत आतापर्यंतची सर्वात मोठी ऐतिहासिक नीचांकी पातळी गाठली आहे. सुरुवातीच्या व्यवहारात अमेरिकन डॉलरच्या तुलनेत रुपया पहिल्यांदाच 93 चा टप्पा ओलांडून 93.15 या विक्रमी नीचांकी पातळीवर घसरला आहे. 

आखाती देशांमध्ये सुरू असलेल्या वाढत्या संघर्षामुळे आणि ऊर्जा पायाभूत सुविधा विस्कळीत झाल्यामुळे जागतिक पातळीवर अनिश्‍चितता निर्माण झाली आहे. पुरवठा साखळी विस्कळीत होण्याच्या भीतीने ब्रेंट क्रूडचे दर प्रति बॅरल 100 डॉलर्सच्या वर गेले आहेत. रुपयाची ही घसरण थांबवण्यासाठी आणि त्याला स्थिर करण्यासाठी आता भारतीय रिझर्व्ह बँक बाजारात काही हस्तक्षेप करते का, याकडे सर्वांचे लक्ष लागून आहे.

गुंतवणूकदारांचा सुरक्षित गुंतवणुकीकडे कल 
सुरक्षित गुंतवणुकीकडे कल भूराजकीय अनिश्‍चिततेमुळे जागतिक गुंतवणूकदार अमेरिकन डॉलरसारख्या सुरक्षित पर्यायांकडे वेगाने वळत आहेत, ज्यामुळे डॉलर अधिक मजबूत होत आहे आणि रुपयासारख्या उदयोन्मुख बाजारपेठेतील चलनांवर मोठा दबाव येत आहे.

विदेशी गुंतवणूकदारांची माघार
विदेशी संस्थात्मक गुंतवणूकदार भारतीय शेअर बाजारातून मोठ्या प्रमाणावर आपली गुंतवणूक काढून घेत आहेत. पैसे काढताना ते रुपयाचे रूपांतर डॉलरमध्ये करत असल्यामुळे रुपयाची घसरण आणखी वेगवान झाली आहे.

अमेरिकन फेडरल रिझर्व्हची भूमिका
व्याजदरात कपात करण्याबाबत अमेरिकेच्या फेडरल रिझर्व्हने घेतलेली सावध भूमिका आणि महागाईच्या धोक्यांमुळे जागतिक बाजारपेठेत डॉलर मजबूत स्थितीत राहिला आहे. 

भारताच्या अर्थव्यवस्थेवरील थेट परिणाम
भारत आपल्या गरजेच्या मोठ्या प्रमाणावर तेल आयात करतो. तेलाच्या वाढत्या किमतींमुळे भारताचे आयात बिल प्रचंड वाढते, ज्यामुळे डॉलरची मागणी वाढून रुपयावर आणखी खालच्या दिशेने दबाव येतो. कमकुवत रुपया आणि महागडे कच्चे तेल या दुहेरी संकटामुळे देशात आयात महागाई ( ) वाढू शकते. यामुळे इंधन आणि इतर वस्तूंचे दर वाढून व्यवसाय आणि सामान्य ग्राहकांच्या खिशाला मोठी झळ बसण्याची शक्यता आहे.